-Рубрики

 -Музыка

 -Поиск по дневнику

Поиск сообщений в Ассолька_777

 -Подписка по e-mail

 

 -Сообщества

 -Статистика

Статистика LiveInternet.ru: показано количество хитов и посетителей
Создан: 18.09.2013
Записей: 4779
Комментариев: 101
Написано: 4942

Комментарии (0)

Каляды: шчодры вечар; другая, багатая, шчодрая, тоўстая куцця

Дневник

Суббота, 12 Октября 2013 г. 08:16 + в цитатник

13 студзеня 2009 года
№ 4 (26362)

РАДЗІННАЕ

Каляды: шчодры вечар; другая, багатая, шчодрая, тоўстая куцця

Увечары 13 студзеня (1-га па старым стылi) святкавалi другую — тлустую, багатую, мясную, шчодрую — куццю. Гэта каляднае святкаванне раней супадала з сустрэчай Новага года, таму ў кожнай хаце iмкнулiся змадэлiраваць дабрабыт сям’i на ўвесь будучы год у адпаведнасцi з iснуючым павер’ем: як сустрэнеш новы год, такiм ён i будзе. Строгi пост ужо скончыўся, за тыдзень арганiзм паспеў перабудавацца на ўжыванне ежы жывёльнай паходжання. На стол падавалi каўбасы, "налiваху", салцiсон, грэчневыя блiнцы, сыр, масла, грыбны суп (полiўку), мочаныя яблыкi, квашаную капусту, ягадныя кiсялi.

l Другая куцця — багатая, мясная, таму "без парсюка i Каляды не Калядамi". У Шчодры вечар у кожнай хаце "разбiралi" свiную галаву — сiмвал дабрабыту i пладавiтасцi.

l На вечар варылi абрадавую кашу. Калi каша падыходзiла, чыгунок вымалi з печы i глядзелi: калi ён трэснуў, а каша вылезла з яго цi наадварот, "асела" — гэта прадказвала бяду ў хаце. Каб пазбегнуць няшчасця, такую кашу выкiдалi ў палонку разам з чыгунком. Поўны чыгунок кашы прадказваў шчасце ўсёй сям’i.

l У кашу, прыгатаваную на шчодрую куццю, гаспадыня клала пярсцёнак. Калi на пачатку вячэры яго зачарпне гаспадар, то ўвесь год сям’я будзе жыць багата.

l У гэты вечар старалiся есцi вельмi акуратна, каб нават крошкi не сыпалiся. Акрамя таго, хлеб наразалi i на заўтрашнi дзень. Гэтыя рытуальныя дзеяннi маглi паспрыяць таму, што члены сям’i на працягу года не будуць рэзаць рук.

l У гэты вечар распачыналася "шчадраванне". На гэты раз вёску абыходзiлi дзяўчаты. Сярод сваiх сябровак яны абiралi самую прыгожую — "шчодру", апраналi яе ў самыя вытанчаныя строi, галаву ўпрыгожвалi вяночкам з рознакаляровых бумажных стужак. Яны iшлi ад хаты да хаты, вiншавалi гаспадароў з Новым годам, жадалi здароўя, сямейнага дабрабыту, добрага ўраджаю, маладым людзям — хуткага шлюбу, прыбытку, поспехаў i г.д.

l Да навагодняй куццi трэба вярнуць усе пазыкi, iначай на працягу ўсяго года з пазык не вылезеш.

l Калi ў гэты вечар разаб’ецца якi-небудзь посуд, бяда прыб’ецца ў хату.

l Вечарам да заходу сонца ў гэты дзень трэба вынесцi з хаты навагоднюю ёлку, каб усю адмоўную энергетыку, якую яна сабрала ў хаце, не перанесцi ў наступны год.

l Вечар гэтага дня — адзiн з самых удалых для варожбаў.

Аксана КАТОВІЧ, Янка КРУК.

http://old.zviazda.by/ru/archive/article.php?id=26458&idate=2009-01-13

Рубрики:  Свет і сусвет чалавека

Метки:  
Комментарии (0)

Алешына

Дневник

Четверг, 10 Октября 2013 г. 21:13 + в цитатник

 

У вераснi лiст на дрэве не трымаецца — пачынаецца лiстапад, ляцiць лiсце з бярозы i алешыны. Прыглядалiся: калi ў вераснi лiст на дрэвах трымаецца моцна, — зiма не хутка прыйдзе.

   Шматлiкiя рэкi i азёры на землях усходнiх славян i сёння пакрытыя алешынай — куставой раслiнай, якая расце ў нiзкiх балотных месцах. Алешыну часцей за ўсё выкарыстоўвалi як дровы, але каштоўнасць гэтага дрэва — у яго кары, якая дае прыгожы насычаны чырвоны колер, i таму алешыну нарыхтоўвалi для афарбоўкi тканiны.

   Сок i свежая драўнiна алешыны пад уздзеяннем кiслароду мае яркi чырвоны колер. Так нарадзiлася беларускае паданне аб тым, што "на алешыне схаваўся чорт ад ваўка, якога сам i стварыў. Але воўк разарваў чорта i афарбаваў дрэва, на якiм сядзеў чорт, яго ж крывёй".

У народнай культуры алешыну звязвалi з "тым" светам i вельмi часта выкарыстоўвалi ў ахоўнай магii:

   Галiнкамi алешыны "запарвалi" глiняныя збаны для малака, каб нiхто не мог сурочыць (пашкодзiць) карову;

   Невялiкiя кавалачкi кары алешыны клалi ў адзенне маладых як абярэг ад няшчасцяў i хваробаў, якiя могуць наслаць нядобразычлiўцы на вяселлi;

   Галiнкi алешыны ставiлi па краях палеткаў i агародаў як абярэг ад граду i маланкi;

   Лекары выкарыстоўвалi алешыну як вяжучы сродак для загойвання ран, а таксама пры лячэннi кiлы (грыжы) i запаленнi скуры.

Аксана КАТОВІЧ, Янка КРУК.

 

http://old.zviazda.by/ru/main/

Рубрики:  Свет і сусвет чалавека

Метки:  

 Страницы: [1]